EN AW-2017A (AlCu4MgSi(A)) to stop aluminium z serii 2000, w którym głównym składnikiem stopowym jest miedź (3,5–4,5%). Obecność Cu w połączeniu z magnezem i krzemem umożliwia hartowanie wydzieleniowe: po przesyceniu w ~500°C i starzeniu naturalnym (stan T4) uzyskuje się wytrzymałość na poziomie 390–460 MPa – zbliżoną do wielu gatunków stali konstrukcyjnej, przy gęstości zaledwie 2,79 g/cm³.
Oznaczenie T451 wskazuje, że blacha po operacji przesycania i hartowania została odprężona przez kontrolowane rozciąganie o 1,5–3%. Zabieg ten eliminuje naprężenia szczątkowe powstałe podczas chłodzenia. Efektem jest doskonała płaskość i stabilność wymiarowa: obrabiane elementy nie odkształcają się po frezowaniu nawet przy głębokich skrawaniach – co odróżnia T451 od stanu T4 (bez odprężania).
Skrawalność 5/5 to najwyżej oceniany parametr 2017A. Gładkie wióry, niskie siły skrawania, możliwość wysokich prędkości obróbki i minimalne zużycie narzędzi sprawiają, że stop jest od dziesięcioleci wzorcowym materiałem przy produkcji precyzyjnych elementów tokarskich i frezarskich: sworzni, osi, tulejek, kształtek hydraulicznych.
Odporność korozyjna jest umiarkowana (3/5) – zawartość miedzi zmniejsza ochronne właściwości tlenku aluminium. W środowiskach wilgotnych, solnych lub chemicznie agresywnych konieczna jest powłoka anodowa lub lakiernicza. Spawalność jest praktycznie wykluczona ze względu na podatność na gorące pękanie w spoinie (solidification cracking). Połączenia permanentne realizuje się przez nitowanie (historycznie stop stosowany przy konstrukcjach nitowanych w lotnictwie), skręcanie lub klejenie strukturalne.
Blachy oferowane w admetal.pl dostępne są w grubościach 2, 3, 4, 5, 6, 8, 10, 12, 15, 20, 25, 30, 35, 40, 50, 60, 70 i 80 mm. Każda dostawa objęta atestem materiałowym 3.1 wg EN 10204. Możliwość cięcia na wymiar na życzenie klienta.
Wariant 2017A (z literą A) różni się od 2017 zwiększoną zawartością Mn i Mg – co przekłada się na lepszą wytrzymałość i skrawalność w porównaniu z podstawowym 2017 (D-Duralumin). Numer UNS A92017A dotyczy wyłącznie odmiany 2017A; stąd przy wymaganiach certyfikacyjnych zalecana weryfikacja składu w ateście 3.1 konkretnej dostawy. Dodatkowe limity wg EN 573-3: Cr maks. 0,10%, Ni maks. 0,10%, inne pierwiastki każdy maks. 0,05%, suma innych maks. 0,15%.
Przy grubościach powyżej 40 mm Rm może nieznacznie spaść z uwagi na mniejszy stopień przerobu plastycznego (efekt grubości).
Materiał w stanie T451 jest twardy i ma ograniczoną plastyczność – gięcie na zimno niezalecane bez uprzedniego wyżarzenia.
W przypadku konieczności gięcia zaleca się wyżarzenie do stanu O (miękki, ~350°C/1h), wykonanie operacji gięcia, a następnie ponowne hartowanie wydzieleniowe (T4). Ewentualnie stosować gięcie na gorąco w temperaturze 200–300°C z zachowaniem ostrożności termicznej.
Objaśnienie skali:
1 – brak możliwości / brak przydatności technologicznej
2 – ograniczone zastosowanie, wymaga ściśle kontrolowanych środków ostrożności
3 – średnia przydatność (standardowe trudności obróbcze)
4 – dobra charakterystyka (zalecane do większości zastosowań)
5 – charakterystyka wybitna (materiał optymalizowany pod dany proces)
| Spawanie niezalecane
— stop 2017A jest podatny na gorące pękanie w spoinie (solidification cracking). Połączenia permanentne: nitowanie, skręcanie, klejenie strukturalne. |
| Gięcie na zimno bardzo ograniczone
— materiał twardy (HBW ≥ 105). Gięcie wyłącznie przy dużych promieniach lub po uprzednim wyżarzeniu do stanu O. |
| Ograniczona odporność korozyjna
— zawartość Cu (3,5–4,5%) czyni stop wrażliwym na korozję galwaniczną i szczelinową w środowiskach wilgotnych. Zalecana anodyzacja lub powłoka ochronna. |
| Maks. temperatura pracy ciągłej 130°C
— powyżej tej temperatury możliwa relaksacja naprężeń T451 i spadek właściwości mechanicznych. |
| Brak dopuszczenia do kontaktu z żywnością
— Cu powyżej 1% wyklucza zastosowania w przemyśle spożywczym i farmaceutycznym. |
| Anodowanie dekoracyjne
– daje gorsze efekty niż w stopach 5xxx/6xxx — powłoka ciemnieje i jest mniej jednorodna ze względu na cząstki Cu w mikrosegregacji. |
★ = najlepsza ocena w danej kategorii spośród porównywanych stopów. Dane wg EN 485-2:2018, EN 573-3:2019 oraz ASM Handbook Vol. 2.
Normy, tabele skrawalności i karty technologiczne. Zdobądź absolutną pewność, że wybierasz właściwy stop dla swojego projektu.
